(050) 700 1950
Stuur een bericht

Siertsema: aanbestedingswet werkt averechts voor ZZP'er

Octavia Siertsema

Na bijna een jaar leidt de nieuwe aanbestedingswet eerder tot meer dan tot minder bureaucratie, biedt MKB'ers en ZZP'ers niet meer kansen en vergroot nauwelijks de doelmatigheid. Dat concludeerde consultancybureau Aeves recent in een door hen uitgevoerd onderzoek. Gastschrijfster Octavia Siertsema, specialist aanbestedingen legt uit waarom.

Een belangrijk doel van de nieuwe wet was om ZZP’ers (en MKB’ers) meer kansen te bieden, om er voor te zorgen dat deze sneller in aanmerking komen voor (deel) opdrachten.  Dat dit in de praktijk niet is gelukt, is teleurstellend. Op zich verbaast de uitslag van het onderzoek mij niet. Ook na het inwerking treden van de nieuwe aanbestedingswet zijn er nog steeds diverse belemmeringen voor ZZP’ers.

Belemmeringen

Het is vaak onmogelijk om in te schrijven op een opdracht als ZZP’er, omdat je alleen niet aan alle gestelde voorwaarden kunt voldoen.  Schrijf je je samen in, in combinatie met andere ZZP’ers, dan krijg je te maken met een enorme papierwinkel. Denk aan zaken als voorwaarden, concept overeenkomsten, referenties, verklaringen, Eigen Verklaring, Gedrags- Verklaring Aanbesteden, kopieën van certificaten, etc. En dat dan van alle mee-inschrijvende ZZP’ers.

Een ander probleem is dat tegenwoordig bij inkoop het juridische aspect steeds belangrijker wordt. Meer en meer wordt er over de uitslag van een aanbesteding of over een procedure geprocedeerd. Het gevolg daarvan is dat inkoopprocedures steeds meer juridisch ‘dichtgetimmerd’ worden, met allerlei juridische voorwaarden en clausules; het juridisch taalgebruik neemt toe.

Een probleem is ook, hoe je als ZZP’er aan een opdracht moet komen. Veel opdrachten voor ZZP’ers (de inhuur van ‘handjes’) worden via digitale marktplaatsen in de markt gezet. Echter, er zijn inmiddels tegen de 60 van dergelijke inhuur marktplaatsen. Deze werken op verschillende manieren, stellen verschillende voorwaarden en zijn meer of minder makkelijk in het gebruik.  Hoe kun je op die manier bijhouden welke opdrachten beschikbaar zijn? Hoe moet je weten welke marktplaatsen er zijn? En hoe vind je de tijd om al deze marktplaatsen te volgen?

De nieuwe aanbestedingswet kent diverse verbeteringen. Echter, het doel om de kansen voor ZZP’ers (en voor het MKB) te vergroten is niet in voldoende mate bereikt. Te veel overheidsdiensten handelen vooral vanuit het eigen belang en niet vanuit het algemeen belang: een optimale invulling van opdrachten met goede kansen voor alle ZZP’ers.  Op korte termijn zie ik dit niet veranderen; de wet wordt niet meteen weer aangepast . Wel zie ik een aan aantal mogelijkheden voor verbetering.

Mogelijke verbeteringen

Zoals al aangegeven, er zijn bijna 60 inhuur marktplaatsen. Dat is voor een ZZP’er niet bij te houden. Eén centrale marktplaats is ideaal, maar daarvoor is waarschijnlijk een wetswijziging nodig (er zijn te veel betrokken partijen). Wat wel zou kunnen zijn marktplaatsen die op een meer gelijke manier zijn opgezet en die dezelfde zaken vragen van de ZZP’er.  Het zou helemaal mooi zijn als je je als ZZP’er maar één keer hoeft aan te melden (landelijk), je cv kunt uploaden, alles kunt invullen en kunt aangeven naar welk vakgebied en naar welke regio je interesse uitgaat. En dat je daarna dan een melding krijgt als een overheidsorganisatie een opdracht plaatst op jouw vakgebied.

Als er een marktplaats wordt ingericht, communiceer dat dan op brede schaal en geef goede voorlichting over het gebruik ervan.

Gemeente Utrecht

Dat dit goed kan werken bleek afgelopen januari. De gemeente Utrecht nam haar inhuur marktplaats in gebruik en gaf een voorlichtingsbijeenkomst voor ZZP’ers en het  MKB. Via social media werd er aandacht aan besteed. Resultaat: meer dan 300 belangstellenden in de zaal. Daar werd de marktplaats toegelicht, er werd informatie gegeven over het inschrijven op marktplaatsen en aanwezigen konden vragen stellen aan deskundigen en aan inkopers van de Gemeente Utrecht.

Verder zijn er naar mijn idee nog steeds veel inkopende diensten die een (ongezond) wantrouwen hebben naar leveranciers en dus ook naar ZZP’ers. Dat leidt dan tot overdreven veel vragen, tot alles willen ‘dichttimmeren’, etc. Dat maakt inhuurprocedures nodeloos ingewikkeld en geeft vaak alleen maar schijnzekerheid.

Conclusie

De wet is niet ideaal en de verschillende overheidsdiensten gaan er vaak anders mee om dan bedoeld. Daar ligt een taak voor de overheid. Maar het is ook de vraag in hoeverre ZZP’ers de geboden kansen pakken en benutten. Dus, maak gebruik van de mogelijkheden! Het gaat om jouw boterham, om jouw kansen op werk. Neem de moeite om uit te zoeken welke marktplaatsen er zijn en welke daarvan voor jou interessant kunnen zijn. En schrijf je daar in.

Neem de moeite om te begrijpen hoe de wet werkt. Er zijn vele manieren om daarover aan informatie te komen. Via diverse sites, via ZZP Nederland, door het lezen van boeken over het onderwerp, etc. Ook al is het een lastig proces, als je weet hoe het werkt kan het je wel werk opleveren. Succes!

Octavia Siertsema – gastschrijfster ZZP Nederland
aanbestedingsspecialist en auteur van het ‘Handboek inschrijven op aanbestedingen’

Link: | het boek over aanbesteden |
website Siertsema: | link |

 

Deel deze pagina: