Een zelfstandige zorgverlener volgt zorgprotocollen. Een accountant werkt volgens beroepsregels. Maar wat zeggen die voorschriften over hun zelfstandigheid? Die vraag kwam aan bod tijdens een vergadering van de adviesraad van ZZP Nederland eind september over de voorgestelde Zelfstandigenwet.
Vertegenwoordigers van verschillende beroepsorganisaties bespraken de criteria uit het voorstel. Daarbij ging veel aandacht naar de werkrelatietoets. Vooral het beoordelen van de vrijheid om je werk te organiseren riep vragen op.
Beroepsregels zijn niet hetzelfde als gezag
Als zelfstandig ondernemer bepaal je hoe je jouw werk uitvoert. Toch heb je ook te maken met afspraken, kwaliteitseisen en beroepsregels. In sommige sectoren liggen werkwijzen voor een deel vast. Dat geldt bijvoorbeeld voor zorgverleners, accountants en advocaten.
Tijdens de vergadering kwam daarom een belangrijke vraag naar voren: hoe onderscheid je het volgen van professionele voorschriften van het werken onder gezag van een opdrachtgever?
Een protocol kan nodig zijn om goede en veilige zorg te leveren. Het volgen daarvan zegt op zichzelf niet dat iemand als werknemer werkt. De deelnemers bespraken hoe een toets voldoende rekening kan houden met zulke verschillen tussen beroepen.
Duidelijkheid op papier én in de praktijk
De voorgestelde Zelfstandigenwet moet duidelijkheid bieden over het werken als zelfstandige. Tijdens de vergadering bespraken de deelnemers of de criteria die duidelijkheid ook in de praktijk kunnen geven. Wanneer maak je normale afspraken over een opdracht? En wanneer beperken die afspraken je vrijheid zo sterk dat er sprake is van gezag? Als zelfstandigen, opdrachtgevers en handhavers daar verschillend naar kijken, kan discussie blijven bestaan.
ZZP Nederland benadrukte tijdens de bijeenkomst dat wetgeving uitvoerbaar en goed te handhaven moet zijn. De vergadering spreekt steun uit voor de zelfstandigentoets, maar pleit voor het schrappen van de werkrelatietoets.
Ook aandacht voor risico’s en starters
De adviesraad besprak ook de voorgestelde eisen aan voorzieningen voor ondernemersrisico’s. Daarbij kwam het verschil aan bod tussen formeel vastgelegde voorzieningen en de manier waarop een ondernemer risico’s daadwerkelijk kan opvangen.
Ook de positie van starters kreeg aandacht. Hoe kunnen zij aan de criteria voldoen als hun omzet nog groeit en zij nog een klantenbestand moeten opbouwen? De deelnemers brachten verschillende ervaringen en ideeën in. Daarmee maakten zij zichtbaar waar algemene regels in de praktijk vragen kunnen oproepen.
De adviesraad brengt praktijkervaring naar Den Haag
De adviesraad bestaat uit vertegenwoordigers van collectief bij ZZP Nederland aangesloten zzp-organisaties. Zij weten wat er binnen hun beroepsgroep speelt en brengen die ervaringen mee naar de vergadering.
ZZP Nederland gebruikt deze input om politieke standpunten te onderbouwen en knelpunten onder de aandacht te brengen in Den Haag. De bijeenkomsten bieden daarnaast ruimte om kennis over wetgeving te delen en ervaringen tussen sectoren uit te wisselen.
Zo helpt de adviesraad om voorstellen niet alleen op papier te beoordelen, maar ook vanuit de dagelijkse praktijk van zelfstandig ondernemers.
Log in bij ZZP Nederland om reacties te kunnen plaatsen.
Inloggen