Handhaving DBA ‘rode draad’ tijdens Dag van de zzp’er
Tijdens de Dag van de zzp’er op 12 april gingen VVD-Kamerlid Thierry Aartsen en Frank Alfrink, voorzitter van ZZP Nederland, live op de radio (terug te luisteren vanaf minuut 34) én tijdens de plenaire opening in gesprek over een van de grootste zorgen van zelfstandig ondernemers: de onduidelijkheid rondom de handhaving schijnzelfstandigheid. Dat er veel onduidelijkheid is blijkt uit het feit dat de stands van de Belastingdienst en van ZZP Nederland op het informatieplein werden overstelpt met vragen betreffende de handhaving, ondanks dat er ook een aparte ZZP-talk van de Belastingdienst was tijdens de Dag van de ZZP’er.
“Het is tijd voor duidelijke wetgeving die échte ondernemers beschermt,” aldus Aartsen. (foto: Thierry Aartsen en Frank Alfrink)
Onzekerheid onder zzp’ers groeit
Sinds de Belastingdienst per 1 januari 2025 weer actief handhaaft op schijnzelfstandigheid, durven veel opdrachtgevers het niet meer aan om met zzp’ers in zee te gaan. Frank Alfrink: “Meer dan 40% van onze leden merkt dat, zo blijkt uit ons eigen onderzoek. Ze worden geweerd bij aanbestedingen en de risico’s worden op hen afgeschoven.” De angst voor (de latere) boetes en naverrekeningen zorgen voor veel onzekerheid op de werkvloer.
Nieuwe initiatiefwet: duidelijkheid voorop
Om die onzekerheid weg te nemen, presenteerden VVD, D66, CDA en SGP een initiatiefwet die geïnspireerd is op het Belgische model. “Daar is schijnzelfstandigheid al jaren géén discussie meer,” zegt Aartsen. De initiatiefwet introduceert een zelfstandigentoets (gericht op ondernemerschap) en kijkt naar de wil der partijen. Ook komt er een sectoraal rechtsvermoeden. Immers sommige sectoren hebben een hoger risico op schijnzelfstandigheid. Denk bijvoorbeeld aan ongewenste constructies met arbeidsmigranten.
Alfrink is kritisch op het wetsvoorstel VBAR van minister Van Hijum (NSC), dat volgens hem “uitgaat van het principe; iedereen is werknemer, tenzij”. De minister gaf in zijn Kamerbrief eind maart van dit jaar zelf al aan dat zijn wetsvoorstel wel aangepast wordt, maar niet zal leiden tot welke verandering in de handhaving dan ook.
Ook Aartsen ziet hier geen voortgang in: “Als een zzp’er op een evenement een hesje draagt van de organisatie, zegt dat niets over of iemand zelfstandige is. Dat is een verkeerd uitgangspunt.”
Tijd voor duidelijkheid
Volgens Alfrink is dit voorstel het eerste in twintig jaar waarin het zelfstandig ondernemerschap écht als uitgangspunt wordt erkend. “We hebben al twaalf pogingen gezien, maar dit is de eerste wet die het ondernemerschap voorop stelt. We koesteren deze kans.”
Toch is het voorstel pas versie 1, benadrukt Aartsen. “We nodigen iedereen uit om mee te denken: vakbonden, zzp’ers, politici. Alleen samen komen we tot een gedragen oplossing.”
De boodschap van beide heren is duidelijk: de tijd van vaagheid en onzekerheid moet voorbij zijn. Een heldere en eerlijke wetgeving geeft opdrachtgevers en zzp’ers het vertrouwen terug. En daar profiteren alle zelfstandig ondernemers van.
