Werken als zzp'er via een intermediair: alles wat je moet weten
Steeds meer zelfstandig ondernemers werken via een intermediair. Vaak is dat geen eigen keuze. Uit onderzoek van ZZP Nederland onder ruim 1.350 zelfstandig ondernemers blijkt dat veel opdrachtgevers alleen nog via een broker of andere tussenpartij met zzp'ers willen of moeten samenwerken. De belangrijkste reden? Onzekerheid over de regels rondom schijnzelfstandigheid.
Maar wat betekent werken via een intermediair eigenlijk? En waar moet je als zzp'er op letten voordat je een overeenkomst tekent?
Wat is een intermediair?
Een intermediair is een tussenpartij die jou als zelfstandig ondernemer in contact brengt met een opdrachtgever. Jij voert de opdracht uit voor de opdrachtgever, maar sluit vaak een overeenkomst met de intermediair.
De intermediair regelt meestal een deel van de praktische zaken. Denk aan contracten, administratie, urenregistratie en facturatie. In ruil daarvoor ontvangt de intermediair vaak een vergoeding of houdt deze een marge in op jouw uurtarief. Vooral grote organisaties werken veel met intermediairs.
Werken via een intermediair betekent niet dat je automatisch minder risico loopt op schijnzelfstandigheid. De Belastingdienst kijkt vooral naar hoe jij de opdracht in de praktijk uitvoert. Daarbij maakt het niet alleen uit wat er in het contract staat, maar bijvoorbeeld ook hoeveel vrijheid je hebt en hoe de opdrachtgever jou aanstuurt.
Onder de verzamelnaam intermediair vallen verschillende soorten partijen:
- Broker: een broker brengt opdrachtgevers en zelfstandig ondernemers bij elkaar. De broker helpt vaak bij contracten, facturatie en het controleren of partijen voldoen aan wet- en regelgeving.
- Detacheerder: een detacheerder stelt mensen voor een bepaalde periode beschikbaar aan een opdrachtgever. De betaling loopt meestal via de detacheerder.
- Bemiddelingsbureau: een bemiddelingsbureau brengt opdrachtgever en opdrachtnemer bij elkaar en ontvangt daarvoor een vergoeding. Het bureau bemoeit zich daarna meestal weinig met de uitvoering van de opdracht.
- Werving- en selectiebureau: dit bureau richt zich vooral op het vinden van geschikte kandidaten. Het heeft vaak minder invloed op contracten, administratie en de uitvoering van de opdracht.
- Online platform: een online platform brengt opdrachtgevers en zelfstandig ondernemers digitaal met elkaar in contact. De mate waarin het platform zich bemoeit met afspraken, betaling en uitvoering verschilt per platform.
- Werving & selectiebureau: Een werving- en selectiebureau richt zich vooral op het vinden van geschikte kandidaten en heeft vaak minder bemoeienis met administratie en contractbeheer.
- Online platform: brengt opdrachtgevers en zelfstandig ondernemers digitaal met elkaar in contact. Ze bemoeien zich verder niet met de afspraken tussen opdrachtgevers en zelfstandig ondernemers.
Waarom kiezen opdrachtgevers voor een intermediair?
Steeds meer organisaties kiezen ervoor om niet meer rechtstreeks met zelfstandigen te werken. Dat heeft verschillende redenen.
Een intermediair kan de administratieve afhandeling verzorgen, modelovereenkomsten aanbieden en ondersteunen bij de naleving van wet- en regelgeving, zoals de Wet DBA. Daarnaast vinden veel grote organisaties het prettig om één aanspreekpunt te hebben voor de inhuur van extern personeel.
Ook speelt vooral de onzekerheid rondom de beoordeling van arbeidsrelaties hierbij een belangrijke rol. Daardoor worden zelfstandigen steeds vaker verplicht via een tussenpartij ingehuurd.
De voordelen van werken via een intermediair
Werken via een intermediair kan voordelen hebben.
- Toegang tot grotere opdrachtgevers: Veel overheden en grote bedrijven werken uitsluitend met brokers. Zonder tussenpartij kun je soms niet eens inschrijven op een opdracht.
- Minder administratie: De intermediair verzorgt vaak de contracten, urenregistratie en facturatie. Dat kan tijd besparen.
- Passende opdrachten: Je vind makkelijker passende opdrachten voor jou als zzp’er, terwijl je minder tijd hoeft te besteden aan acquisitie.
- Ondersteuning bij compliance: Intermediairs werken vaak met modelovereenkomsten en controleren bepaalde documenten, zoals een KvK-uittreksel of verzekeringsbewijs.
De nadelen van werken via een intermediair
Naast voordelen zijn er ook nadelen aan het werken via een intermediair, zoals:
- Je hebt minder rechtstreeks contact met de opdrachtgever.
- Soms wordt een deel van het uurtarief ingehouden als vergoeding voor de intermediair.
- Daarnaast krijg je regelmatig te maken met extra voorwaarden, verplichte systemen of aanvullende controles.
Waar moet je op letten als je tekent?
Lees de overeenkomst daarom altijd goed voordat je tekent.
Hoe hoog is de marge?
Vraag altijd hoe de intermediair wordt betaald. Zo krijg je vooraf duidelijkheid over de kosten. Niet iedere intermediair werkt op dezelfde manier. Soms betaalt de opdrachtgever de bemiddelingskosten, maar regelmatig wordt een marge verwerkt in het uurtarief.
Wanneer krijg je betaald?
Controleer de betaaltermijn. Sommige intermediairs betalen binnen veertien of dertig dagen. Andere betalen pas nadat zij zelf geld van de opdrachtgever hebben ontvangen. Dat kan gevolgen hebben voor jouw cashflow. En wat ook belangrijk is, krijg jij wel betaald als de opdrachtgever van de intermediair niet betaalt?
Wie is aansprakelijk?
Bespreek ook hoe de aansprakelijkheid is geregeld. Wanneer tijdens de opdracht schade ontstaat of een fout wordt gemaakt, wil je weten wie daarvoor verantwoordelijk is. Controleer daarom niet alleen de aansprakelijkheidsbepalingen in het contract, maar ook of jouw beroeps- of bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering aansluit bij de afspraken die zijn gemaakt.
Hoe zit het met intellectueel eigendom?
Wanneer je software ontwikkelt, teksten schrijft of ontwerpen maakt, is het verstandig om ook aandacht te besteden aan het intellectueel eigendom. In sommige overeenkomsten draag je alle rechten automatisch over aan de opdrachtgever. Dat hoeft geen probleem te zijn, maar het is wel belangrijk dat je weet welke afspraken je maakt en of je jouw eigen kennis, methodes of ontwikkelde producten later opnieuw mag gebruiken.
Mag je later rechtstreeks voor de opdrachtgever werken?
Veel overeenkomsten bevatten een relatie- of concurrentiebeding. Daardoor mag je gedurende een bepaalde periode niet rechtstreeks voor de opdrachtgever werken. Controleer daarom altijd hoe lang zo'n bepaling geldt en of er eventueel een boete tegenover staat.
Zijn er aanvullende eisen?
Steeds vaker stellen intermediairs bovendien aanvullende eisen aan zelfstandigen. Denk aan het gebruik van verplichte urenregistratie- of facturatiesystemen, compliance-portalen of onboarding software. Ook vragen sommige intermediairs om bepaalde verzekeringen af te sluiten voordat je aan een opdracht kunt beginnen. Controleer daarom altijd of deze eisen passen bij jouw onderneming en of ze redelijk zijn voor de werkzaamheden die je gaat uitvoeren.
Voorkomt een intermediair schijnzelfstandigheid?
Nee. Een hardnekkig misverstand is dat werken via een intermediair automatisch bescherming biedt tegen schijnzelfstandigheid. Dat is niet het geval.
De Belastingdienst en de rechter kijken altijd naar de feitelijke uitvoering van de werkzaamheden. Daarbij speelt onder meer een rol hoeveel vrijheid je hebt om de opdracht zelfstandig uit te voeren, of je ondernemersrisico loopt en of je zelf invloed hebt op je tarieven en werkwijze. De aanwezigheid van een intermediair verandert die beoordeling niet.
Juridisch: geen ondernemer maar werknemer
Dat een intermediair geen 100% uitkomst is om schijnzelfstandigheid te voorkomen blijkt uit een uitspraak van de rechtbank Amsterdam. Twee omroepmedewerkers werkten jarenlang via een freelancebureau voor een regionale omroep. Hoewel zij als zzp'er werden ingehuurd, oordeelde de rechter dat in de praktijk sprake was van een uitzendconstructie. De medewerkers verrichtten hetzelfde werk als werknemers van de omroep, werkten onder leiding en toezicht en hadden geen ruimte om zelf over hun tarieven te onderhandelen. Van zelfstandig ondernemerschap was daarom geen sprake.
De uitspraak laat zien dat de feitelijke werksituatie altijd belangrijker is dan de naam die partijen aan de samenwerking geven. Daarnaast wijst de uitspraak op een ander aandachtspunt. Wanneer een intermediair niet als werkgever wordt aangemerkt, bestaat onder omstandigheden ook het risico dat de opdrachtgever zelf als werkgever wordt gezien. De beoordeling hangt altijd af van de feiten en omstandigheden van de samenwerking.
Intermediairs kunnen een waardevolle rol vervullen, bijvoorbeeld bij grote aanbestedingen of complexe inhuurtrajecten. Tegelijkertijd is dat steeds meer zelfstandigen niet vrijwillig, maar noodgedwongen via een tussenpartij werken. Dat beperkt de keuzevrijheid van ondernemers en zorgt vaak voor extra kosten en administratieve verplichtingen.