Beste pensioen voor zzp: welke optie past bij jouw situatie
Als zzp’er bouw je niet automatisch pensioen op via een werkgever. Je krijgt later wel AOW als je pensioen gerechtigde leeftijd hebt bereikt. Maar als je daarna prettig wilt leven, moet je vaak zelf extra pensioen regelen.
Voor het “beste pensioen voor zzp’ers” bestaat geen standaardoplossing. Wat bij jou past, hangt af van jouw inkomen, leeftijd en hoeveel zekerheid je wilt. Dit artikel helpt je kiezen. Je krijgt een duidelijk overzicht van de opties. Daarna lees je welke keuze vaak past bij drie herkenbare situatie
Pensioen regelen als zzp’er: waarom kiezen belangrijk is
Veel zzp’ers stellen pensioen opbouwen uit. Dat is logisch. Je bedrijf vraagt aandacht en je inkomen kan wisselen. Toch geeft een plan rust. Ook als je klein begint. Je voorkomt dat je later ineens grote bedragen moet inhalen.
Begin met inzicht. Kijk eerst wat je al hebt opgebouwd. Op mijnpensioenoverzicht.nl zie je je AOW en je pensioen dat je eerder via werkgevers hebt opgebouwd. Wat je als zelfstandige zelf regelt, staat daar meestal niet bij.
Wat betekent “beste pensioen” voor een zzp’er?
Waarom er geen standaard beste pensioen bestaat
Het woord “beste” klinkt alsof er één juiste keuze is. Bij pensioen werkt dat anders. Misschien wil je vooral zekerheid hebben. Of juist ruimte om bij het geld te willen. Zie “beste” daarom als: de optie die het beste past bij jouw situatie nu, en bij wat je later nodig hebt.
Factoren die je keuze bepalen:
Je keuze wordt meestal bepaald door drie dingen:
- Je inkomen en stabiliteit. Verdien je elke maand ongeveer hetzelfde, dan kun je makkelijker een vast bedrag inleggen. Heb je pieken en dalen, dan wil je meer flexibiliteit.
- Je leeftijd en tijd tot pensioen. Als je nog veel jaren hebt, kun je schommelingen beter opvangen. Als je dichter bij je pensioen zit, wil je vaak meer zekerheid en overzicht.
- Je wens voor zekerheid. Wil je geld “vastzetten” voor later, of wil je er tussendoor bij kunnen? Dat verschil is belangrijk, want het bepaalt of je kiest voor een pensioenpot of voor vrij vermogen.
Overzicht pensioen opties voor zzp’ers
Er zijn grofweg vier routes: pensioen sparen, pensioen beleggen, lijfrente/banksparen en deelname aan een pensioenregeling. Je kunt ook combineren.
Pensioen sparen (vrij sparen)
Bij pensioen sparen zzp zet je zelf geld apart op een spaarrekening. Dit voelt veilig, omdat je precies ziet wat er staat. Het voordeel is dat je er meestal altijd bij kunt.
Het nadeel is dat sparen vaak weinig oplevert op de lange termijn. En je spaargeld telt mee als vermogen. Dat valt voor de belasting in box 3.
Pensioen beleggen (vrij beleggen)
Bij pensioen beleggen beleg je met eigen geld. Dit kan meer opleveren dan sparen, vooral als je lang de tijd hebt. Maar de waarde kan ook dalen. Dat kan spannend zijn als je het geld snel nodig hebt.
Ook hier geldt: je beleggingen zijn vrij. Je kunt er in principe bij wanneer je wilt. En het valt in box 3.
Deelname aan een pensioenregeling (verplicht of vrijwillig)
In sommige beroepen en sectoren is pensioen opbouwen verplicht. Denk aan specifieke beroepstakpensioenfondsen. In bepaalde bedrijfstakken kan er ook een verplichte pensioenregeling gelden. Check daarom altijd of jij onder een regeling valt.
Val je nergens onder? Dan kun je je soms vrijwillig aansluiten bij een collectieve pensioenregeling voor zzp’ers.
Welke pensioenoptie past bij jouw situatie?
Hieronder vind je geen “one size fits all”, maar een keuzehulp. Gebruik dit als startpunt. Daarna kun je kijken naar jouw cijfers en wensen.
Startende zzp'er
Als je net start, wil je vaak eerst stabiliteit. Je investeert in je bedrijf en je inkomen kan nog wisselen. Dan past een aanpak waarbij je klein begint en toch ritme opbouwt.
Je kunt bijvoorbeeld starten met een vast, laag bedrag per maand. Kies dan een oplossing waarbij je makkelijk kunt pauzeren of ophogen. Veel starters kiezen eerst voor vrij sparen of vrij beleggen, omdat ze bij het geld kunnen als dat nodig is. Als je later meer ruimte krijgt, kun je kijken naar lijfrente of banksparen voor fiscaal voordeel.
Praktische tip: plan elk kwartaal een “geld-moment”. Dan kijk je of je kunt bijstorten. Zo bouw je pensioen op zonder druk.
Zzp’er met wisselend inkomen
Heb je seizoenswerk, projectwerk of schommelingen? Dan wil je vooral flexibiliteit. Je wilt kunnen inleggen als het goed gaat, en kunnen stoppen als het minder gaat.
Een aanpak die vaak werkt is combineren. Je maakt een basis buffer met vrij sparen. Dat geeft rust. Daarnaast kun je beleggen of lijfrente gebruiken voor de lange termijn. Als je jaarruimte hebt en je maakt een goed jaar, dan kan extra inleg in een lijfrenteproduct aantrekkelijk zijn.
Ook handig: gebruik een tool die je helpt vooruit te kijken. Het Nibud heeft bijvoorbeeld het Geldplan ZZP en het Geldplan Pensioen. Daarmee breng je stap voor stap je geldzaken en je pensioenkeuzes in kaart.
Ervaren zzp’er of bijna pensioen
Ben je al langer bezig of komt je pensioen dichterbij? Dan wil je vaak overzicht en zekerheid. Je wilt weten: “red ik het straks?”
In deze fase kijken veel zzp’ers eerst naar wat er al staat. Denk aan AOW en eerder opgebouwd pensioen via werkgevers. Daarna kijk je naar het gat: hoeveel heb je nog nodig.
Als je nog kunt opbouwen, dan kan lijfrente of banksparen interessant zijn door de fiscale aftrek, binnen de regels van jaarruimte en reserveringsruimte. Als je juist meer vrijheid wilt houden, dan past vrij sparen of vrij beleggen beter. Houd dan wel rekening met schommelingen en met box 3.
Pensioen opbouwen versus vrij vermogen opbouwen
Veel verwarring komt door één vraag: zet je geld “vast” voor later, of houd je het vrij?
Een pensioenpot
Bij een pensioenpot (zoals lijfrente of banksparen) staat je geld echt gereserveerd voor later. Dat helpt je om niet tussendoor aan je pensioen te komen. Het kan ook fiscaal voordeel geven, zolang je binnen de regels blijft.
Vrij sparen of beleggen
Bij vrij sparen of beleggen bouw je vermogen op dat je later kunt gebruiken. Maar je kunt er ook eerder bij. Dat is handig als je misschien wilt investeren, een slechte periode wilt overbruggen, of eerder wilt minderen.
Let op: vrij vermogen valt in box 3. Dat kan invloed hebben op je belasting. Daarom is het slim om dit mee te nemen in je keuze.
Extra aandachtspunt: de FOR is gestopt
De fiscale oudedagsreserve (FOR) is gestopt in 2023. Je kunt dus geen nieuwe FOR meer opbouwen. Had je al FOR opgebouwd? Dan kun je die mogelijk onderbrengen in een ander pensioenproduct, of laten staan.
Aanvullend pensioen regelen: zo zet je de volgende stap
Nu je de opties kent, is de volgende stap simpel: maak jouw keuze concreet. Begin met drie korte vragen voor jezelf.
Wil ik vooral zekerheid of vooral vrijheid? Wil ik fiscaal voordeel benutten, of wil ik bij mijn geld kunnen? En hoeveel kan ik nu missen zonder stress? Met de ledenvoordelen van ZZP Nederland kan je dit eventueel zelf bereken. Wil je nu doorpakken? Bekijk dan onze pagina over aanvullend pensioen zzp en ontdek hoe je dit via ZZP Nederland kunt regelen.
